Prix Galien

Ariaantje Jacobs Acute hepatische porfyrie (AHP) is een verzamelnaam voor vier zeldzame en ernstige vormen van porfyrie. Deze worden veroorzaakt door een genetisch enzymdefect in de synthese van heem, een essentieel onderdeel van hemoglobine. Nederland heeft een lange historie met porfyrie: zo werd de ziekte vanuit Nederland door een weesmeisje genaamd Ariaantje Jacobs naar Zuid Afrika verspreid na een overtocht op een VOC schip in 1687. In Oost-Nederland bestaat een endemisch gebied waarbinnen circa 100 families uitgebreid beschreven zijn 1 . De naam porfyrie betekent ‘paars’ en refereert aan de soms paarsrode kleur van de urine van patiënten, veroorzaakt door porfyrines. Kenmerken Elke vorm van AHP wordt gekenmerkt door acute porfyrie aanvallen veroorzaakt door overproductie van neurotoxische tussenproducten in de productie van heem. Dit leidt tot neuropathie (autonoom, perifeer) en stoornissen in het centrale zenuwstelsel. Het meest voorkomende symptoom is zeer ernstige buikpijn, veelal gepaard gaand met symptomen zoals misselijkheid, braken, constipatie of diarree, opgezette buik en ileus. Naast de acute aanvallen heeft een groot deel van de patiënten ook in de periode tussen de aanvallen chronische symptomen zoals chronische pijn, misselijkheid, moeheid, en psychische klachten. Er bestaat een verhoogd risico op chronische nierziekte, hypertensie en leverziekte (verhoogd aminotransferase, fibrose, cirrose en hepatocellulair carcinoom) 2 . ALAS1 Bij alle AHP-subtypen is sprake van inductie van het hepatische enzym aminolevulinaat-synthase 1 (ALAS1). ALAS1 is het eerste en snelheidsbepalende enzym in de synthese van heem 2,3 . Door een defect van een, voor elk AHP subtype specifiek, enzym verderop in de heem-synthese ontstaat accumulatie van neurotoxische tussenproducten ofwel porfyrines; voornamelijk van delta-aminolevulinezuur (ALA) en porfobilinogeen (PBG) 2,3 . GIVLAARI ® GIVLAARI ® werd in 2020 door de EMA goedgekeurd voor de behandeling van acute hepatische porfyrie (AHP) bij volwassenen en adolescenten van 12 jaar en ouder. Het is het tweede goedgekeurde medicijn op basis van RNA-interferentie (RNAi) ter wereld, en de eerste met GalNAC technologie die subcutane toediening mogelijk maakt. RNAi is een natuurlijk biologisch proces waarbij RNA-moleculen genexpressie of genvertaling remmen door specifieke messenger-ribonucleïnezuur (mRNA)- moleculen af te breken 3 . Daling acute porfyrie aanvallen Givosiran is een dubbelstrengs klein interfererend ribonucleïnezuur (siRNA) dat zorgt voor degradatie van mRNA van ALAS1 in hepatocyten. Dit leidt tot lagere niveaus van ALAS1 en daardoor lagere niveaus van de neurotoxische ALA en PBG, de belangrijkste causale factoren van aanvallen en andere ziektemanifestaties van AHP. Gebruik van GIVLAARI leidt tot een klinisch relevante daling van het aantal acute porfyrie aanvallen waarvoor urgente medische hulp nodig is 3 . GIVLAARI: specifieke RNAi therapie voor porfyrie, een historische genetische aandoening 189 mg/mL solution for injection givosiran De referenties en verkorte productinformatie vindt u elders in deze uitgave . PHARMACEUTICAL AWARD 2021 Acute hepatische porfyrie veroorzaakt vaak episodes van ernstige, onverklaarbare buikpijn, samenmet een of meer van de volgende symptomen: 2,3 Alnylam leidt de vertaling van RNA-interferentie (RNAi) naar een geheel nieuwe klasse van innovatieve geneesmiddelen, die het leven van patiëntenmet beperkte of ontoereikende behandelingsmogelijkheden kunnen transformeren. Gebaseerd opNobelprijs-winnendewetenschap, vertegenwoordigen RNAi-therapeutica een krachtige, klinisch gevalideerde aanpak voor de behandeling van een breed scala van invaliderende ziektes met een hoge onvervuldemedische behoefte. Alnylamwerd in 2002 opgericht op basis van een gedurfde visie omeenwetenschappelijkemogelijkheid om te zetten inwerkelijkheid, die nuwordt gekenmerkt door een robuust ontdekkingsplatformen een brede pijplijn van geneesmiddelen in onderzoek en inmiddels 3 geregistreerdemiddelen. 30 | PRIX GALIEN NEDERLAND 2020-2021 PRIX GALIEN NEDERLAND 2020-2021